W kolejnym odcinku autorskiej serii portalu speedwaynews.pl wędrujemy w miejsce, które niegdyś tętniło żużlowym życiem. Dziś niestety obiekt niszczeje, a o szansach powrotu czarnego sportu na ten obiekt mówi… jedyny czynny zawodnik w tym kraju.
![]()
Kraj, z w którym mieści się stadion z dzisiejszego odcinka jest praktycznie „wymarły”, jeśli chodzi o speedway. Żaden obiekt na ten moment nie jest czynny, a z aktywnych żużlowców pozostał tylko… Milen Manew. Mowa więc o Bułgarii. A konkretniej przybliżymy Wam dziś słynne Targowiszte.
Bułgaria to kraj z piękną historią speedwaya, mimo że nigdy nie odnosił większych sukcesów na arenie międzynarodowej. Kibice akceptowali tam poziom taki, jaki był. Speedway popularny był praktycznie na każdym obiekcie, jaki w Bułgarii istniał. Wczesne formy żużla istniały tam już przed wojną, ale klasyczny zapoczątkowany został w latach 50-tych. Pierwsze Indywidualne Mistrzostwa Bułgarii odbyły się w 1957 roku. Zwyciężył wówczas zawodnik o nazwisku Dimitar Bajew. Inauguracyjne mistrzostwa drużynowe rozegrano zaś w 1975, a klub ze stadionu w Targowiszte został srebrnym medalistą. Rok później natomiast triumfowali.
Zanim bardziej docelowo o obiekcie w Targowiszte, warto zatrzymać się przy jednej jakże ciekawej kwestii dotyczącej bułgarskiego speedwaya. Kraj ten jest wyjątkowy i niepowtarzalny, bowiem jako jedyny zorganizował oficjalne mistrzostwa kobiet na żużlu (!) i to już w latach 50-tych. Pierwszą triumfatorką została Stefanka Atanasowa.
„Wielkie lata” bułgarskiego speedwaya rozpoczęły się w latach 70-tych. Wybudowano wówczas kilka wielkich stadionów. Jednym z nich jest właśnie Targowiszte. Pierwsze oficjalne zawody odbyły się tam w 1974 roku, a były to indywidualne mistrzostwa kraju. Od następnego roku trofeum te przyznawane było już nie po jednym finale, a po wielu rundach. Od tej pory nowy obiekt w Targowiszte gościł zmagania żużlowców de facto co chwilę. Coraz większa ilość imprez na obiekcie szła w parze z coraz większą skutecznością i natężeniem zwycięstw miejscowego klubu. Doceniali to kibice, którzy tłumnie przybywali na żużel.
Trybuny stadionu w Targowiszte podczas zawodów w 1992 roku (fot. archiwum Przemysława Jany)
Niedługo musieli oni czekać na pierwsze wielkie wydarzenie. Już w 1978 roku przeprowadzono tam ćwierćfinał Indywidualnych Mistrzostw Świata. Na trybunach, które zyskało już sztuczne oświetlenie, zjawiło się… 25 tysięcy widzów! FIM było pod wrażeniem tego, co zobaczyło w Targowiszte. Obiekt został okrzyknięty mianem „Bałkańskiego Wembley”. Delegat międzynarodowej federacji motocyklowej miał porównanie z rundą kwalifikacyjną, która odbyła się wcześniej w Szwecji. Tam na stadion przybyło tylko kilkuset widzów.
W latach 80-tych organizowano kolejne kontynentalne rundy IMŚ. Bułgarskim liderem w kategorii stadionów było nadal Targowiszte. Podobne imprezy gościły również w Szumen i Płowdiw, ale jednak to właśnie tam kibice dopisywali w ilości bliskiej aż 30 tysięcy. Za najwybitniejszego żużlowca tego kraju można uznać Nikołaja Manewa – nieżyjącego dziś ojca Milena Manewa – jedynego czynnego zawodnika Bułgarii. Ś.p. Nikołaj brylował w latach 80-tych, a reprezentacja z coraz lepszymi efektami ścigała się w Drużynowych Mistrzostwach Świata.
Nadejście roku 1989 zmieniło wszystko w bułgarskim żużlu, podobnie jak w większości krajów Europy Wschodniej. Przed 1992 reprezentanci tego kraju zostali zmuszeni do wycofania się z eliminacji MŚ. Stadiony zostały przejęte przez podmioty, które nie interesowały się dalszą organizacją speedwaya. Przez dwa sezony żużel zniknął kompletnie z Targowiszte, jak i z pozostałych obiektów. Dopiero w 1994 roku powrócił. W 1996 odbyły się na opisywanym dziś torze ostatni finał indywidualnych mistrzostw Bułgarii.
Kolejne 10 lat były „martwym” czasem dla speedwaya w tym kraju. Ożyło coś dopiero, gdy w 2005 roku, 26-letni wówczas Milen Manew powrócił do ścigania. Debiutował on w 1988, na malutkich motocyklach klasy 50 cc, a jako 17-latek wziął udział w el. DMŚ w 1996. W 2007 roku do cyklu indywidualnych mistrzostw Rumunii zdecydowano się dołączyć jedną rundę w Targowiszte. Jednak stadion, który niegdyś zaskakiwał swoim wyglądem i nowoczesnością, zmienił się nie do poznania. Tor był bardzo zaniedbany, a większość infrastruktury zarośnięta – Teraz cały problem polega na tym, że obydwa stadiony żużlowe, na których mieliśmy namiastkę reaktywacji po latach, zostały sprzedane w prywatne ręce osób. Włodarze tych obiektów nie są zainteresowani organizacją speedwaya – mówił w rozmowie z naszym portalem Milen Manew.
Gdy do Milena Manewa dołączyła grupa Bułgarów, którzy zechcieli ścigać się na żużlu, doprowadzono obiekt w Targowiszte do względnego porządku. 13 czerwca 2009 zorganizowano tam turniej o puchar miasta, na który przybyło 4 tysiące widzów. – Mamy naprawdę sporo żużlowych fanów. Jak odbywały się imprezy w Szumen, czy Targowiszte, na stadiony przychodziło minimum pięć tysięcy kibiców – wspomina jedyny czynny bułgarski żużlowiec.
Stadion w Targowiszte w 2009 po "reaktywacji"
Kolejna impreza odbyła się dopiero dwa lata później. Zaaranżowano pomysł wspólnych mistrzostw Rumunii i Bułgarii. Dwie z pięciu rund cyklu odbyły się właśnie w Targowiszte. Później niestety nie było już nic. Koszty wynajmu toru były zbyt wysokie i ciężko było zdobyć pozwolenie na organizację jakichkolwiek zawodów. Reaktywacja speedwaya w Bułgarii miała miejsce dopiero w 2015 roku w Szumen (o tym obiekcie również przeczytacie Państwo niedługo na naszym portalu). – Można powiedzieć, że te stadiony teraz niszczeją, bo nikt na nich nic nie robi. Porastają powoli trawą i drzewami. Według mnie, na chwilę obecną szansę ponownego powrotu żużla na obiekty w Szumen i Targowiszte wynoszą dokładnie zero procent – dodał na zakończenie Milen Manew.
Filmik z 2009 roku z zawodów zorganizowanych po latach przerwy w Targowiszte można obejrzeć poniżej.
WCZEŚNIEJSZE ODCINKI SERII "Z(A)MARŁE TORY" – KLIKNIJ TUTAJ.
Źródło: inf. własna
Aby nie przegapić najciekawszych artykułów kliknij obserwuj speedwaynews.pl na Google News
Obserwuj nas!
3. runda Indywidualnych Mistrzostw Australii 
2. runda Indywiudalnych Mistrzostw Australii
1. runda Indywidualnych Mistrzostw Australii 
Phil Crump Solo Classic
FINAŁ Indywidualnego Pucharu Polski 85-140cc w Wawrowie
